Inicjatywa miała na celu zbadanie, udokumentowanie i ponowne wprowadzenie do współczesnego obiegu tradycyjnych gier, w które grano na obszarze polsko-litewskiego pogranicza od XIV do XX wieku. Projekt wzmacniał także współpracę transgraniczną, rozwijał edukację kulturową oraz budował mosty między pokoleniami, podkreślając wspólne dziedzictwo regionu.
Badania, publikacja i prototypy gier
Pierwszym etapem prac były szeroko zakrojone badania historyczne. Zespoły z Polski i Litwy sięgnęły do dawnych pamiętników, archiwalnych materiałów prasowych oraz relacji mieszkańców pogranicza. Na tej podstawie wybrano dziesięć tradycyjnych gier, opisując ich zasady, funkcje społeczne i kontekst kulturowy.
Efektem jest trójjęzyczna publikacja – w języku polskim, litewskim i angielskim – która trafi do muzeów oraz instytucji edukacyjnych. Będzie służyć jako narzędzie popularyzacji dziedzictwa polsko-litewskiego pogranicza i zachęcać do odkrywania dawnych form zabawy.
Równolegle partnerzy przygotowali cztery prototypy historycznych gier: po dwa w każdej instytucji. Zostały one dostosowane do współczesnych warunków, tak aby mogły wzbogacać zarówno ofertę edukacyjną, jak i turystyczną – zgodną z zasadami zrównoważonego rozwoju. Integralnym elementem tej fazy stała się także produkcja treści VR, które pozwalają prezentować gry oraz ich kulturowe tło w atrakcyjnej formie immersyjnej. Wykonawcami prototypów gier są: Wacław Krakowski oraz Anna Birgiel z Puńska.
Szkolenia i działania edukacyjne
W drugiej połowie roku w Polsce i na Litwie zorganizowano dwa dwudniowe szkolenia dla edukatorów, w których wzięło udział po 10 uczestników z każdego kraju. Program obejmował zapoznanie z wynikami badań, naukę prowadzenia zajęć z wykorzystaniem nowych prototypów oraz metody pracy z różnymi grupami wiekowymi, w tym osobami o szczególnych potrzebach.
Następnie przeprowadzono działania edukacyjne dla społeczności lokalnych – łącznie dla 40 uczestników z Litwy i 20 z Polski. Zajęcia, skierowane m.in. do szkół, wykorzystywały opracowane gry oraz narzędzia audiowizualne. Ich celem było zainteresowanie mieszkańców historią regionu oraz zachęcenie do dokumentowania własnych wspomnień i rodzinnych opowieści związanych z dawnymi grami.
Finał projektu i jego znaczenie
Zwieńczeniem działań było wydarzenie podsumowujące na Litwie, podczas którego zaprezentowano rezultaty badań, prototypy gier oraz efekty pracy edukatorów i uczestników. Spotkanie zgromadziło partnerów projektu, przedstawicieli instytucji kultury, edukatorów i mieszkańców zainteresowanych odnowionymi tradycjami regionu.
Timeless Game był częścią współpracy w ramach programu Interreg 2021–2027 oraz inicjatywy Promesa dla Kultury. W trakcie realizacji projektu wykonano pięć głównych działań: badania, przygotowanie prototypów, szkolenia, działania edukacyjne oraz wydarzenie finałowe. Projekt przyczynił się do ochrony i popularyzacji dziedzictwa kulturowego pogranicza, tworząc nowe narzędzia edukacyjne i turystyczne oparte na lokalnych tradycjach oraz wzmacniając współpracę między instytucjami z Polski i Litwy.
www.niebywałesuwalki.pl - tekst na stronie
Redakcja: 02/12/2025